HelpdeskGezinsspiritualiteit
Advent - inspiratie en suggesties
Zin in feest? Op weg met gezinnen naar zinvol feest vieren
| De onderstaande tekst verscheen in november 2011 in de diocesane bladen Daco (bisdom Antwerpen), Kerkplein (bisdom Gent), Ministrando (bisdom Brugge) en Samen (bisdom Hasselt) en in december 2011 in Pastoralia (Aartsbisdom Mechelen-Brussel). Dit artikel kadert in een reeks bijdragen van IDGP over gezinsthema's. |
Op weg met gezinnen naar zinvol feest vieren
Is Kerst vieren nog steeds ‘zalig’? Hebben we nog zin in feesten? Zit er nog wat zin in feest, of is het een lege doos met glitters?
Vaak kijken we met gemengde gevoelens naar de naderende feesten. We moeten nog zoveel voorbereiden: eten en cadeautjes kopen, kaartjes verzenden, het huis versieren. Of we moeten mensen uitnodigen met wie we, om even eerlijk te zijn, liever geen avond doorbrengen. Want we moeten feestvieren.
Hoe anders klinkt Jezus’ ‘moeten’. ”We moeten feestvieren en blij zijn, want die broer van je was dood en is weer levend geworden, hij was verloren en is teruggevonden.” (Lc 15,32) Dit feest heeft zin, en geeft zin. Hoe kunnen we gezinnen uitnodigen tot deze feestvreugde?
Zonder voorbereiding geen feest
Aan een feest zit heel wat voorbereiding vast. En dit geldt ook voor de binnenkant van de mens. Religieuze feesten worden steeds ingeleid door een periode van voorbereiding waarin er ruimte wordt gemaakt voor het komende feest. ‘Vasten, bidden, aalmoezen geven’ vormen hierbij een leidraad.
Oorspronkelijk was de advent een periode van 6 weken vasten, die begon met het feest van Sint-Martinus op 11 november. Toen paus Gregorius in de 6de eeuw de advent terugbracht naar zijn huidige lengte van vier zondagen ging geleidelijk het element van vasten verloren. Toch valt er veel te zeggen voor een sobere advent. Niet voor niets draagt de priester paars, de kleur van boete en inkeer. Als het altijd feest is, is het nooit feest. ‘Fast or feast’, stelde Mgr. Fulton Sheen (1).
Als we onszelf echter dingen ontzeggen, is dit om ruimte te maken voor de Ander en de ander. Hoe kan de Kerk gezinnen hierbij helpen?
Parochies kunnen een kerk of gebedsruimte ter beschikking stellen voor wie met anderen wil bidden tijdens de advent. Daar kan een wekelijks, sober gebedsmoment doorgaan met het evangelie van de dag, een psalm, en stilte. Of in de zondagse vieringen kan er extra zorg besteed worden aan momenten van stil gebed.
Ook kan een parochie gezinnen inspireren om thuis momenten van gebed in te lassen. Er kan bijvoorbeeld achterin de kerk een mandje staan met briefjes, waar men er één uit kan nemen bij het buitengaan, en waarop een spreuk of Bijbelvers in verband met zinvol feestvieren staat. Of misschien kan men de lezingen van de volgende zondag meegeven (niet elk gezin heeft een bijbel!), met de uitnodiging om samen met de kinderen deze (biddend) te lezen. Ook kunnen er afzonderlijke kaartjes voor kinderen gemaakt worden, met opdrachten zoals ‘Teken eens een kerststal’ of ‘Geef je mama of papa of broer/zus een extra knuffel deze week’. De tekeningen kunnen thuis aanleiding zijn voor een gesprekje, en krijgen de volgende week een mooie plaats in de kerk!
Misschien kan er voor een adventsviering ook eens uitgewisseld worden rond de betekenis van ‘advent’ (2). Bepaalde groepen, zoals gezinnen met dopelingen, communicanten en vormelingen kunnen hiervoor uitgenodigd worden.
Stilstaan bij de Ander mondt steeds uit in dienst aan de ander. Parochies kunnen gezinnen uitnodigen om tijd, geld of aandacht te geven aan wie het moeilijker heeft. Er kan ruimte gemaakt worden voor een getuigenis van Welzijnszorg. Op sommige plaatsen worden er met het hele gezin adventskransen of geschenkjes gemaakt, en gedragen naar zieke of arme mensen.
Gods feest
En dan is het tijd voor het feest! In het Nieuwe Testament is er geen twijfel over wie gastheer is bij hét Feest: dat is God zelf. Hij nodigt uit, en wij zijn de gasten. Wij staan niet zelf in het centrum als ‘beste thuiskok’ of ‘stralende gastvrouw’: Hij is de bron van alle Levensvreugde en elk feest.
Pas als onze feesten een beeld zijn van dit Feest bij God, zullen ze voor ons deugddoend zijn. Pas als onze feesten liefde en verbondenheid uitstralen, zullen het feesten zijn naar het beeld van Gods Feest.
Dit betekent niet dat er geen heerlijke spijzen en dranken mogen zijn. Wel integendeel, samen genieten van al het moois en lekkers dat God ons gegeven heeft, kan de harten van mensen openen voor elkaar (3). Dit betekent wel dat aandacht voor elkaar nog belangrijker is dan een fraaie menukaart.
In het menselijke ideaalplaatje van een feest zetten ‘klassieke’ gezinnen de toon: een fijn koppel, en een stel leuke kinderen (en dan natuurlijk een fraai versierde kerstboom op de achtergrond). Hoeveel mensen vallen niet buiten deze categorie en zien juist daardoor enorm op tegen de feesten? Alleenstaanden, nieuw samengestelde gezinnen, mensen die, na een scheiding, hun kinderen op kerstavond moeten missen, omdat die dan bij de ex-partner zijn, ongewild kinderloze koppels …
Een Kerkgemeenschap die in het spoor van Jezus gaat, heeft bijzondere aandacht voor deze mensen (4). Dat kan in de voorbede, maar ook in de homilie. Of waarom niet eens een gespreksavond organiseren, waarbij mensen kunnen stilstaan bij Gods Feest, en spreken over manieren om gastvrij te zijn voor iedereen? Op een dergelijke avond kunnen concrete ideeën uitgewisseld worden voor een feest dat niemand uitsluit: een laagdrempelig budget voor pakjes, aandacht voor gasten met een dieet of kauwprobleem, eten kopen bij organisaties als Oxfam of Fair Trade, die liefst de hele wereld aan tafel willen, aan het begin van de maaltijd tijd maken voor een gebed en het kerstverhaal, een gastvrije rustplek creëren voor gasten die niet houden van drukte, en nog veel meer.
Op Gods feest komen ‘de armen, de gebrekkigen, de blinden en de kreupelen’ (Lc 14,21), kortom iedereen die niet binnen het plaatje van ‘geslaagde’ mensen past. ‘Dwing hen binnen te komen’, zegt de Heer in de parabel (Lc 14,23) onomwonden. Iedereen is meer dan welkom, zoveel is duidelijk.
Van feest tot feest
En dan zijn de feesten voorbij. We nemen een handvol mooie herinneringen met ons mee, maar er is meer … Christenen leven van feest tot feest. Er is altijd een feest om dankbaar naar terug te blikken, en een feest om naar uit te kijken. Er is altijd een feest om te vieren, of een feest om ons op voor te bereiden. En stap voor stap, jaar na jaar bereidt deze cyclus ons voor op het Feest dat Hij voor ons bereid heeft.
De feesten komen eraan. We gaan naar het feest. En we hebben er zin in.
Katie Velghe
Interdiocesane Dienst voor Gezinspastoraal (IDGP)
Voetnoten:
1. BENOÎT STANDAERT, Spiritualiteit als levenskunst, Alfabet van een monnik, Tielt, Lannoo, 2007, p. 70. Terug naar tekst
2. Zie www.gezinspastoraal.be/705 Terug naar tekst
3. Dit thema wordt bijzonder mooi uitgewerkt in de novelle van Karen Blixen, ‘Babettes feest’, die in 1987 verfilmd werd. Terug naar tekst
4. Zie ‘Subfertiliteit en kansen tot vruchtbaarheid voor de kerkgemeenschap. Enkele suggesties’ op www.gezinspastoraal.be/210 Terug naar tekst 
Kiezen voor advent. Advent wordt niet vanzelf een stille tijd van verwachting
In Kerk&leven van 13 oktober 2010 (editie Bisdom Gent) verscheen 'Kiezen voor advent'.
Hierin geeft Katie Velghe ideeën om (klein)kinderen bij de advent te betrekken:
"Nog even en de kerstdrukte slaat weer toe: de jaarlijkse speurtocht naar de mooiste kerstkaarten en de origineelste geschenkjes, mooie wensen schrijven, de kerstboom versieren of een krans aan de deur hangen, mensen uitnodigen, … en opeens is het allemaal weer achter de rug. Alleen een berg afwas herinnert nog aan de voorbije periode. Was dit nu advent?
Advent is afgeleid van het Latijnse adventus: de komende. Het is een tijd van stil worden en verwachten, van voorbereiden en leven naar het kerstfeest toe. Advent wordt echter niet vanzelf een stille tijd van verwachting. Integendeel, als we de dingen op hun beloop laten, raakt elke minuut als vanzelf gevuld.
Advent is een keuze. We kiezen ervoor tijd vrij te maken om Hem te verwachten en kunnen ook proberen het hele gezin daarbij te betrekken. Dat lijkt niet zo gemakkelijk, omdat een gezin bestaat uit verschillende mensen met soms andere manieren van geloven. Kunnen we echt samen advent ervaren?
Het is goed als verscheidene gezinnen bij elkaar te rade gaan. Een leuke manier om concrete adventstips te verzamelen, is door een adventskransje te organiseren. Nodig in november een paar mensen uit, van wie je weet dat ze ook zinvol vorm willen geven aan de advent en wissel ideeën uit. Zo’n adventskransje is niet alleen inspirerend, maar je bemoedigt ook elkaar om de advent anders te beleven.
Had je bijvoorbeeld al gehoord van een adventstafeltje? Jonge en oudere kinderen kunnen hier hun creativiteit volop uitleven. Een vrolijke adventskrans, takkengroen, een mooie kaart en andere versieringen herinneren ons dagelijks aan “Hij die komt”. Ook verwijzingen naar een engagement voor wie minder heeft, kunnen op dit tafeltje een plaats krijgen.
In sommige gezinnen met jonge kinderen verschijnt de kerststal al bij het begin van de advent in de woonkamer, maar Maria en Jozef maken eerst nog een lange tocht over vensterbanken en kasten, alvorens ze op kerstavond in de stal belanden. Jonge kinderen vinden het heel spannend waar de reizigers de volgende week zullen aankomen.
In vele gezinnen gaat men tijdens de advent op zoek naar een extra engagement. We willen oog hebben voor de noden om ons heen en antwoorden door tijd, kleren, geld, aandacht te geven. Dit zijn de geschenken die het kerstekind het liefst heeft – onze liefde voor elkaar - en ten slotte is Kerst nog altijd Zijn verjaardag.
Of waarom niet met het hele gezin op de adventszondagen een contemplatieve dialoog voeren? Je herleest langzaam en aandachtig het evangelie van die dag en iedereen schrijft op een vel (boter)papier het woord of de zin die heel bijzonder aanspreekt. Deze niet-moraliserende omgang met een Bijbeltekst spreekt vaak ook jongeren aan. Het papier wordt tot een cilinder gebogen en daarin komt een kaars in een glazen potje. De woorden lichten op en herinneren iedereen dagelijks aan het heel bijzondere van deze tijd.
Adventskalenders heb je in allerlei vormen en vaak geven ze elke dag van de advent wat meer diepgang, met teksten en tekeningen op kindermaat. Maar je kunt er ook zelf een maken met de kinderen. Bij sommige gezinnen wordt er een fraaie papieren kalender in elkaar geknutseld, bij anderen hangt er een bonte verzameling sokjes aan een wasdraad. Elk sokje bevat een opdracht en een snoepje. En natuurlijk hebben de opdrachten te maken met groeien in liefde voor elkaar.
Een andere speelse manier om deze liefdevolle sfeer vorm te geven is het engelenspel. De namen van alle gezinsgenoten gaan in een grote doos en iedereen trekt een naam. Voor die persoon zal hij of zij tijdens de advent “engel” spelen: extra vriendelijk en geduldig zijn, een leuke attentie onder het hoofdkussen leggen of een klus ongevraagd overnemen. Op het kerstfeest probeer je te raden wie jouw engel is geweest. Je kunt dit spel ook uitbreiden met grootouders of andere mensen met wie je vaak contact hebt.
Zo wordt de advent ons geschenk voor het kerstekind. En zoals altijd, zullen we vaststellen dat we zelf veel meer ontvangen hebben."
Naar het artikel 'Kiezen voor advent' in Kerk&leven van 13 oktober 2010 (editie Bisdom Gent)
Advent - overwegingen en tips
Het artikel 'Advent', dat Stijn Demaré schreef voor het winternummer 2010 van Rondom Gezin, bevat een aantal overwegingen en tips om de advent te beleven, individueel of in gezins- en familieverband. Deze tips en overwegingen worden hieronder samengezet.
Het volledige artikel uit het winternummer 2010 van Rondom Gezin kan je hier lezen: Advent.
- Via een schrijfgesprek kan je met elkaar op een speciale manier over een bepaalde tekst of een woord in dialoog treden. Wat je nodig hebt is een groot blad (A3 of A2) waarop je een bepaalde tekst of een woord in het midden opschrijft. Dit kan een adventscitaat van Jesaja zijn, maar ook een van de evangelieteksten van de adventszondagen of woorden als ‘vrede’, ‘hoop’ of ‘rechtvaardigheid’. Iedereen van het gezin krijgt dan de mogelijkheid om een gedachte, een wens of een ander, gerelateerd woord op het blad te schrijven of een tekening te maken. Je kan er voor kiezen om met heel het gezin een halfuurtje tijd te maken om een schrijfgesprek te houden, maar je kan het blad ook gewoon ophangen in de keuken of de woonkamer en zo gedurende de hele advent iedereen de tijd geven om na te nadenken en iets op te schrijven of te tekenen. Achteraf kan je met elkaar echt in gesprek gaan over wat er opgeschreven werd.
- Denk ook na over jouw persoonlijk “Rorate Caeli”. Wat zijn jouw diepste verlangens? Waarvan zou jij willen bevrijd worden? Wanneer was jij op een dwaalspoor beland? Wat betekent Gods gerechtigheid voor jou?
- Als je ergens moeten wachten, bijvoorbeeld op een trein of in de file, probeer dan tot gebed te komen. Wat religieuze muziek of Taizéliedjes op je MP3-speler of Ipod kunnen daarbij helpen.
- Haal mooie herinneringen op van toen je in blijde verwachting was van één van je kinderen. Hoe verliepen de voorbereidingen tot aan de geboorte? Hoe werd er uitdrukking gegeven aan deze blijde verwachting?
- De advent is het geschikte moment om wat tijd vrij te maken om enkele originele kerstkaarten te versturen naar vrienden of familie waarin het hoopvolle en vreugdevolle kerstverhaal mag doorklinken.
- Naast de traditionele adventskrans kan je met het gezin ook een ‘adventssnoer’ maken. Hiervoor heb je het volgende nodig: één lang roodfluwelen lint, vierentwintig luciferdoosjes, gekleurd papier en lijm. De luciferdoosjes beplak je met gekleurd papier en voorzie je van een getal (1 tot 24). De doosjes maak je daarna in volgorde aan het lint vast. Steek in elk doosje een verrassing: een wijze spreuk of een Bijbelcitaat, een mooie tekening of passende foto, een symbolisch voorwerp dat tot nadenken aanzet, een toffe adventsopdracht,... Iedereen uit het gezin mag wat verzinnen. Vanaf 1 december knippen we elke dag een doosje van het lint af en bekijken we samen wat er in het doosje steekt. Hoe dichter we bij kerstmis komen, hoe korter het lint wordt.
- Welzijnszorg biedt een heel gamma aan van speelse en educatieve manieren om de armoedeproblematiek aan te kaarten. Denken we maar gezelschapsspelen als ‘Uitgespeeld’ en ‘Buitenspel’. Welzijnszorg geeft ons ook een paar filmtips zoals ‘Raining Stones’ of ‘ça commence aujourd’hui’. Zo’n gezelschapsspel of film kan een ideaal gezinsmoment zijn op een van de lange decemberavonden.
- Ook de adventskalender van Welzijnszorg kan een leuke gids zijn doorheen de advent. 28 dagen lang krijg je bezinnende tekstjes, treffende getuigenissen en prachtige foto’s voorgeschoteld die je doen nadenken over de betekenis van advent voor jou. Op woensdagen is Robby weer van de partij, zodat ook kinderen kunnen meegenieten.
- Aangezien december de soepmaand bij uitstek is verbindt Welzijnszorg met haar “Soep op de stoep”actie het aangename aan het nuttige: met een kom soep maak je een warm gebaar klaar in de strijd tegen armoede. Concreet worden we aangesproken om overal een warme kom soep te verkopen: thuis, op het werk, aan de schoolpoort… Wie aan de actie deelneemt krijgt van Welzijnszorg een gratis promopakket. Bovendien is er een heuse soepstrijd om de meeste liters soep verkocht te krijgen. Wie zich geroepen voelt, neemt best een kijkje op www.soepopdestoep.be
- Zet je beste beentje voor en loop mee voor het goede doel. Op 26 december 2010 organiseert Welzijnszorg een loopwedstrijd in Leuven. Laat je sponsoren door familie en vrienden en verras iedereen met je recordtijd.
- Leg een paar ‘solidaire’ kerstcadeaus onder de kerstboom! Ga hiervoor ook te rade in de campagnekrant van Welzijnszorg waar enkele leuke suggesties worden gedaan.
Naar het artikel 'Advent' in het winternummer 2010 van Rondom Gezin
Adventskalender Welzijnszorg 2011
In de advent worden we uitgedaagd om niet te wachten op de openbaring van het heil, maar om hier en nu al, in onze omgeving, getuigen te zijn van Christus. In woorden en in daden. Zo groeien we echt toe naar het feest van Kerstmis.
De adventskalender van Welzijnszorg zet ons op weg om deze uitdaging aan te gaan: vier weken lang, elke dag een sterk moment met teksten, getuigenissen, foto’s en doordenkers. Op de woensdagen volg je de avonturen van Robby. Om te gebruiken in de huiskamer, voor bezinningsmomenten, op het werk, in de klas …
De kalender maakt deel uit van het campagneaanbod 2011 'Armoede is geen kinderspel'. De kalender telt 32 pagina's, A5-formaat, en kost € 1,50. Meer info op www.welzijnszorg.be
Uit het dagboek van Robby, adventskalender Welzijnszorg (woensdag 30 november 2011):
Dag dagboek,
Wat een vliegende week. Maandag ging onze juf onderuit en ze zit vier weken thuis met haar voet in het gips. Vandaag kwam meester Lieven voor de eerste keer. En lap, hij vliegt ook met zijn benen in de lucht. Gelukkig heeft hij niets gebroken. Alleen een doos met spulletjes. De directrice trok een boos gezicht, maar wij vonden het geweldig.
Ik houd wel nog even mijn hart vast voor die nieuwe meester. Onze juf kent ons ondertussen en ze houdt wel rekening met de problemen thuis. Maar toch wil ik niet dat ze te veel vertelde aan meester Lieven. Ik wil geen etiket krijgen van bij de start. Ik wil vooral gewoon zijn, net als iedereen. Als dat eens zou kunnen …
De kennismaking is gelukkig goed verlopen. We mochten iets kiezen uit zijn doos met spulletjes en iets over onszelf vertellen. Ik koos voor een blokkendoos. Onze klas is net een blokkendoos. We zitten in hetzelfde schuitje, we zijn ongeveer even groot en we zijn allemaal nodig om iets te kunnen bouwen of te spelen. En toch zijn we allemaal verschillend. Ik ben een rode blok. Kijk maar eens in de spiegel. Meester Lieven vond het heel knap wat ik vertelde. Hij mag de grootste blok van de doos zijn. Daar is een hoek af.
Robby
(Robby is de vaste mascotte van Welzijnszorg en vertelt over het leven, de kracht en de moed van kinderen in armoede. Leer hem kennen via www.dagrobby.be)
Advent 2010: Er zit muziek in
Het Vlaams Secretariaat van het Katholiek Onderwijs (VSKO) stelt elk jaar - i.s.m. Uitgeverij Muurkranten - een aanbod rond de beleving van de advent samen. Het vakoverschrijdend aanbod biedt kansen om met de hele school een sterk moment van verbondenheid te creëren waarin verdieping en inzet een plaats krijgen.
Het aanbod van wat advent anno 2010 kan betekenen is samengebracht in 'Klavertje vier'. Naast dit eigen aanbod vind je op de website ook verwijzigingen en links naar andere initiatieven rond de adventsbeleving.
Naar de pagina's over de Advent & Kerstmis op de website van het VSKO
Online adventskalender op www.hierzittoekomstin.be
De online adventskalender op www.hierzittoekomstin.be reikt elke dag een Bijbelvers aan, een perikoop uit de Bijbelse daglezing en een inspirerende gedachte of beeldfragment dat – op weg naar Kerstmis – aanzet tot reflectie en verdieping.
De beeld- en geluidsfragmenten – die ook op You Tube staan – zijn heel geschikt om met opgroeiende kinderen en tieners te bekijken. Het zijn korte fragmenten, nu eens ernstig, dan weer humoristisch. Een eigentijdse manier van voorbereiding op Kerstmis!
Veertigdagentijd - inspiratie en suggesties
Impulsen voor de beleving van de veertigdagentijd in gezinsverband
De onderstaande suggesties zijn bedoeld als aanzetten en impulsen voor reflectie, gebed en engagement in de veertigdagentijd. Sommige suggesties zijn eerder voor gezinnen met kleine kinderen, andere voor gezinnen met opgroeiende tieners en twintigers.
Tips voor gebruik:
- in het gezin: kies met je gezin één of meer suggesties en probeer ze waar te maken in de veertigdagentijd. Houd rekening met de haalbaarheid in je gezin.
- in parochies en lokale geloofsgemeenschappen: druk het document 'Gezinsspiritualiteit in de veertigdagentijd' af, knip de zwarte lijnen door en leg de strookjes in een mandje. Zet het mandje in de kerk, en nodig de gezinnen tijdens de veertigdagentijd uit om een strookje uit het mandje te nemen of te kiezen, als inspiratie voor de beleving van de vasten in gezinsverband.
Het geknakte riet zal hij niet breken,
de kwijnende vlaspit niet doven,
in waarheid zal hij de gerechtigheid laten stralen.
Jesaja 42,3
Wereldwijd verbonden via een wereld-wand in huis!
Knip in de veertigdagentijd artikels of foto’s uit over hulpacties en mooie projecten. Hang ze op een zichtbare plaats in huis, bijvoorbeeld op een prikbord of een deur.
Een wereld-wand draagt niet alleen bij tot kennismaking met en waardering voor waardevolle projecten, maar kan ook helpen bepalen aan welke acties en projecten gespaard – of uitgespaard – geld geschonken wordt.
------------------------------
Niet van brood alleen leeft de mens,
maar van elk woord dat komt uit de mond van God.
Matteüs 4,4
In het document 'Bijbelverzen' vind je een aantal Bijbelverzen uit de Schriftlezingen van de veertigdagentijd (A-jaar). Ze zijn bedoeld om de eigen spiritualiteit te voeden.
Bijbelverzen mogen eigenlijk niet uit hun context gerukt worden, en je mag ze niet altijd letterlijk interpreteren. De Bijbelverzen zijn hier bedoeld als impulsen en aanzetten voor reflectie, gebed en engagement in de veertigdagentijd.
Druk de Bijbelverzen af en leg ze in een mandje of een leuke pot.
Neem elke dag een strookje uit het mandje en lees het Bijbelvers voor, bijvoorbeeld aan het begin van de maaltijd.
Met oudere kinderen kan je proberen om er tijdens de maaltijd met elkaar over te spreken en te delen.
Jonge kinderen waarderen een beurtrol en kijken doorgaans erg uit naar de maaltijd waar zijzelf een strookje uit de pot mogen nemen.
Geef een vers dat je gezin bijzonder aanspreekt, een zichtbare plaats in huis.
Goed om weten:
Wil je meer weten over de Bijbel, over hoe je de teksten moet lezen en interpreteren? Neem dan een kijkje op www.vlaamsebijbelstichting.be. Je vindt er een overzicht van Bijbelcursussen in Vlaanderen.
------------------------------
Er is een tijd om te zoeken en een tijd om te verliezen,
een tijd om te bewaren en een tijd om weg te doen.
Prediker 3,6
Zet de tv, radio, computer, gsm, … uit tijdens persoonlijke gesprekken en tijdens de maaltijden, zodat jullie oprecht tijd hebben om aandachtig naar elkaar te luisteren.
Het is deugddoend om de maaltijd niet alleen samen te beginnen, maar ook samen te beëindigen. Een hele uitdaging voor kinderen en tieners die schransen om snel van tafel te kunnen gaan!
------------------------------
Want Ik had honger, en gij hebt Mij te eten gegeven,
Ik had dorst, en gij hebt Mij te drinken gegeven.
Ik was vreemdeling, en gij hebt Mij opgenomen,
Ik was naakt, en gij hebt Mij gekleed,
Ik was ziek, en gij hebt Mij bezocht,
Ik was in de gevangenis, en gij hebt Mij bezocht.
Matteüs 25,34-36
Maak een prioriteitenlijstje waarin je oplijst wat voor je gezin écht belangrijk is en waaraan jullie in deze vastenperiode willen werken.
------------------------------
Zelf zijn kruis dragend
trok Jezus de stad uit naar wat de Schedelplaats heet,
in het Hebreeuws Golgota.
Johannes 19,17-18
Kruis, lijden en dood zijn geen gemakkelijke gespreksonderwerpen.
Kruiswegen kunnen helpen om biddend stil te staan bij de lijdensweg van Jezus, en bij het lijden in de wereld, veraf en dichtbij. In de liturgische centra en boekhandels vind je kruiswegen in brochurevorm met teksten bij de veertien staties.
Kerk&Wereld gaf een kruisweg voor kinderen uit: ‘Samen met Jezus op weg’, met teksten op maat van kinderen van de lagere school. Meer info vind je via http://www.kerkenwereld.be/winkel.diversen.htm.
Je kan ook biddend stilstaan bij de veertien staties van een (expressieve) kruisweg, zoals bijvoorbeeld die van Sieger Köder. Je vindt meerdere kruiswegen in de kunst via www.pastoralezorg.be/523#kruisweg. Het veelluik Passie en Verrijzenis van de Franse schilder Arcabas is ook een aanrader. Je vindt het via www.pastoralezorg.be/578
------------------------------
“Het eerste gebod is:
Hoor, Israël!
De Heer onze God is de enige Heer.
Gij zult de Heer uw God beminnen met geheel uw hart,
geheel uw ziel, geheel uw verstand en geheel uw kracht.
Het tweede is dit:
Gij zult uw naaste beminnen als uzelf.
Marcus 12,28b-31
Plan een gezelschapsspelletjesavond met het gezin en speel bijvoorbeeld het spel ‘Mundopolie’ van Oxfam.
------------------------------
Niet van brood alleen leeft de mens,
maar van elk woord dat komt uit de mond van God.
Matteüs 4,4
Neem de evangelielezing van de komende zondag in overweging. Een overzicht van de Bijbellezingen vind je in KERK&leven of via websites zoals www.bijbel.net, www.bijbelcitaat.be of www.dagelijksevangelie.org
Vertel je (klein)kinderen het evangelieverhaal van de komende zondag en laat hen een kleurprent bij het verhaal inkleuren.
------------------------------
Is dit niet het vasten dat ik verkies: (...)
je brood delen met de hongerige, onderdak bieden aan armen zonder huis,
iemand kleden die naakt rondloopt, je bekommeren om je medemensen?
Jesaja 58,6-7
Breng eens een bezoekje aan een oudere, zieke of eenzame in je buurt, of nodig hem of haar eens bij je thuis uit. Laat de (klein)kinderen een mooi knutselwerkje of een tekening maken.
Samen met opgroeiende tieners een dag of weekend meehelpen in lokale welzijnsprojecten of in een restaurant of opvanghuis voor armen, daklozen, asielzoekers, of illegalen is een beklijvende ervaring.
------------------------------
Vraagt en u zal gegeven worden,
zoekt en ge zult vinden,
klopt en er zal worden opengedaan.
Mattëus 7,7
Gebruik actief de vastenkalender van Broederlijk Delen en val af en toe stil bij een van de vele bezinnende teksten.
Neem regelmatig de vastenwijzer (de opvolger van de kinderkalender) door met je (klein)kinderen.
------------------------------
Niet van brood alleen leeft de mens,
maar van elk woord dat komt uit de mond van God.
Matteüs 4,4
Neem (samen met je gezin) deel aan enkele vieringen van de Goede Week in je parochie of in een abdij, of aan een Taizéviering. Info over Taizévieringen vind je o.m. op www.ijd.be
Waag je met je gezin aan een uitvoering van de Mattäus-Passion van Bach die op schitterende, muzikale wijze het passieverhaal in scène zet.
Of mediteer bij de veertien staties van een (expressieve) kruisweg, zoals bijvoorbeeld die van Sieger Köder. Je vindt meerdere kruiswegen in de kunst via www.pastoralezorg.be/523#kruisweg.
Het veelluik Passie en Verrijzenis van de Franse schilder Arcabas is ook een aanrader. Je vindt het via www.pastoralezorg.be/578
Of mediteer bij de zeven kruiswoorden van Jezus. Je vindt een meditatie van Wies Beckers op www.pastoralezorg.be/569
------------------------------
Leven en dood houd ik u voor, zegen en vloek.
Kies dan het leven.
Deuteronomium 30,19
Neem terug contact op met iemand die je uit het oog verloren was of met wie je het moeilijk hebt.
Speel eens met een klasgenootje met wie je niet zo graag speelt.
------------------------------
Niet van brood alleen leeft de mens,
maar van elk woord dat komt uit de mond van God.
Matteüs 4,4
Waarom niet met het hele gezin op de zondagen van de veertigdagentijd een contemplatieve dialoog voeren? Je herleest langzaam en aandachtig het evangelie van die dag en iedereen schrijft op een vel (boter)papier het woord of de zin die heel bijzonder aanspreekt. Deze niet-moraliserende omgang met een Bijbeltekst spreekt vaak ook jongeren aan. Het papier wordt tot een cilinder gebogen en daarin komt een kaars in een glazen potje. De woorden lichten op en herinneren iedereen dagelijks aan het heel bijzondere van deze tijd.
------------------------------
Er is een tijd om te zoeken en een tijd om te verliezen,
een tijd om te bewaren en een tijd om weg te doen..
Prediker 3,6
Respecteer de zondag als rustdag en maak er een leuke gezinsdag van: tijd voor God en voor elkaar!
------------------------------
Is dit niet het vasten dat ik verkies: (...)
je brood delen met de hongerige, onderdak bieden aan armen zonder huis,
iemand kleden die naakt rondloopt, je bekommeren om je medemensen?
Jesaja 58,6-7
Probeer te versoberen en stop het uitgespaarde geld in een potje dat op een centrale plaats in de woonkamer staat. Bijvoorbeeld het geld van de zondagse ontbijtkoeken, een deel van het zakgeld, een keertje niet naar de film, …
Kies samen aan welk project het geld geschonken wordt.
------------------------------
Er is een tijd om te zoeken en een tijd om te verliezen,
een tijd om te bewaren en een tijd om weg te doen..
Prediker 3,6
Maak elke avond een kwartiertje tijd vrij om met het gezin nog eens terug te blikken op de voorbije dag, om God en elkaar te danken voor wat mooi was, en vergeving te vragen voor wat fout liep.
------------------------------
God de HEER heeft mij de gave van het woord geschonken;
ik versta het de ontmoedigden moed in te spreken.
Elke morgen spreekt Hij zijn woord,
elke morgen richt Hij het woord tot mij
en ik luister met volle overgave.
Jesaja 50,4
Via een schrijfgesprek kan je met elkaar op een speciale manier over een bepaalde tekst of een woord in dialoog treden. Wat je nodig hebt is een groot blad (A3 of A2) waarop je een bepaalde tekst of een woord in het midden opschrijft. Dit kan een citaat van Jesaja zijn, maar ook een van de evangelieteksten van de zondagen in de veertigdagentijd of woorden als ‘vasten’, ‘delen’ of ‘rechtvaardigheid’. Iedereen van het gezin krijgt dan de mogelijkheid om een gedachte, een wens of een ander, gerelateerd woord op het blad te schrijven of een tekening te maken. Je kan er voor kiezen om met heel het gezin een halfuurtje tijd te maken om een schrijfgesprek te houden, maar je kan het blad ook gewoon ophangen in de keuken of de woonkamer en zo gedurende de hele veertigdagentijd iedereen de tijd geven om na te denken en iets op te schrijven of te tekenen. Achteraf kan je met elkaar echt in gesprek gaan over wat er opgeschreven werd.
------------------------------
Mijn geest zal Ik over u uitstorten en gij zult leven.
Ezechiël 37,14
Besteed in je gezin extra aandacht aan het eten op zondag, dank God voor de maaltijd en het samenzijn.
Het is fijn om de maaltijd niet alleen samen te beginnen, maar ook samen te beëindigen. Een hele uitdaging voor kinderen en tieners die schransen om snel van tafel te kunnen gaan!
Online vastenkalender op www.on-GELOOF-lijk.be
De online vastenkalender op www.on-GELOOF-lijk.be reikt elke dag een Bijbelvers aan, een inspirerende gedachte en een beeld- of geluidsfragment dat – op weg naar Pasen – aanzet tot verdieping.
In de vasten slaan het bisdom Gent en de regionale zenders AVS en TV-Oost de handen in elkaar. Wekelijks zal er een aflevering te zien zijn waar mensen getuigen over hoe zij vanuit hun geloof dagdagelijks leven. Het zijn getuigenissen van christenen als mensen van hoop, van naastenliefde en van geloofsgemeenschap. Mensen die op authentieke wijze evangelisch leven midden in een moderne cultuur, die ongecompliceerd laten zien dat het geloof een verschil maakt in hun bestaan. De getuigenissen zullen ook te bekijken zijn via www.on-GELOOF-lijk.be.
De vastenkalender op www.on-GELOOF-lijk.be gaat online op 9 maart 2011 (Aswoensdag).
Vastenwijzer – catechesemateriaal voor de 40-dagentijd
De vastenwijzer is de opvolger van de kinderkalender, die ieder jaar werd uitgegeven door de dienst parochiecatechese en de pastorale werkgroep Basisonderwijs van het Bisdom Hasselt, in samenwerking met Broederlijk Delen.
De vastenwijzer sluit aan bij de campagne van Broederlijk Delen, die dit jaar in het teken van Burundi staat: Haguruka! Sta op!
De vastenwijzer wil een zo gevarieerd mogelijk publiek aanspreken. Hij kan zowel in groep als individueel gebruikt worden, in de catechesegroep of in de klas, bij vieringen in de kerkgemeenschap of binnen het gezin.
In de eerste plaats richt het materiaal zich tot kinderen binnen de leeftijdsgroep van 10 tot 14 jaar. De werkmethodes zijn echter gevarieerd en aanpasbaar voor een ruimere leeftijdsgroep, zowel jonger als ouder.
De gezichten van de vastenwijzer zijn Bast & Vivi. Broer en zus staan op: ze maken de keuze om de vasten intens te beleven en om bewust stil te staan bij hun leven en bij de wereld.
De poster is de kern van het materiaal. Het is het referentiepunt om alle inhoud aan te koppelen. Het is een visueel uitnodigende zoekprent, die een centrale plaats kan krijgen in de ruimte waarin er met de vastenwijzer gewerkt wordt.
Het boekje is een uitwerking van (een deel van) de inhoud van de vasten. Het is samengesteld op het niveau van de kinderen. Het boekje vertrekt vanuit de vraag: wat kan de vasten betekenen voor jongeren vandaag?
Voor de begeleiders en (groot)ouders is er een cd-rom voorzien met materiaal, handleidingen en concrete en leuke suggesties voor gebruik.
Het pakket – dat bestaat uit een poster (A1), een vastenwijzer-boekje en een cd-rom – kost € 5 en kan besteld worden bij P.I.C. vzw, Tulpinstraat 75, 3500 Hasselt.
Tel. 011 24 90 10 en e-mail: pic@bisdomhasselt.be
De boekjes zijn ook apart te koop (€ 0,30 per stuk).
Veertig dagen tijd - inspiratie voor de veertigdagentijd (artikel)
In het lentenummer 2010 van Rondom Gezin verscheen het artikel 'Veertig dagen tijd'.
Stijn Demaré – co-auteur van het boek ‘Al de dagen van ons leven. Christelijk gezinsboek voor de 21ste eeuw' – reikt hierin suggesties aan hoe je de veertigdagentijd kan invullen en beleven, individueel en/of met het gezin.
Hier kan je een fragment lezen uit het artikel, dat opgebouwd is uit zeven vastenpuntjes: tijd om tijd vrij te maken; tijd om los te komen van wat je beklemt; tijd om wat bewuster en ecologischer te leven; tijd om (broederlijk) te delen; tijd voor verzoening met je gezin, familie en vrienden; tijd om te bidden; tijd om je voor te bereiden op Pasen.
“Tijd voor verzoening met je gezin, familie en vrienden
Wanneer je dus je offergave naar het altaar brengt
en je je daar herinnert dat je broeder of zuster je iets verwijt,
laat je gave dan bij het altaar achter;
ga je eerst met die ander verzoenen en kom daarna je offer brengen.
Matteüs 5,23-24
Overal waar mensen samenleven, onstaan conflicten. De filosoof Schopenhauer vergeleek de mens met een stekelvarken. Omwille van de warmte en genegenheid zoeken stekelvarkens toenadering tot elkaar, maar door de stekels verwonden ze elkaar voortdurend in die nabijheid. In veel relaties stelt een mens zich kwetsbaar op. Af en toe gebeurt het dat ons vertrouwen wordt beschaamd of dat we ontgoocheld zijn in bepaalde relaties. Soms zijn wij degene die kwetsen en de ander pijn doen. Niets menselijks is ons vreemd.
Ook binnen het gezin kan er soms sprake zijn van verstoorde harmonie: opgroeiende puberende kinderen, moeizame communicatie met je partner, stress op het werk die naar huis wordt meegenomen,...
De vastentijd is bij uitstek een tijd van vergeving en boete doen. Boeten betekent oorspronkelijk ‘herstellen’ en ‘oplappen’, bijvoorbeeld van een visnet. In de vasten boeten we ons relationele netwerk en proberen we terug aan te knopen bij doorgeknipte of beschadigde relaties. In het besef van onze kleinheid en kwetsbaarheid gaan we onze medemens en God opnieuw tegemoet. Een open en eerlijk (biecht)gesprek kan hierbij wonderen doen.
Vasten kan ook een vreugdevolle tijd zijn, waarin we kunnen genieten van het samenzijn met elkaar. Bij de moslims bijvoorbeeld is het tijdens de Ramadan iedere avond familiefeest. Hoewel ons concept van vasten verschilt, zouden we bijvoorbeeld op zondagen, die strikt genomen geen vastendagen zijn, familie en vrienden kunnen uitnodigen om samen te eten en te vieren.
Enkele tips voor verzoening en samenzijn:
- Neem terug contact op met iemand die je uit het oog verloren was of waarmee je ruzie hebt.
- Plan een gezelschapsspelletjesavond met het gezin en speel bijvoorbeeld het ‘mundopoliespel’ van Oxfam.
- Breng een bezoekje aan iemand die eenzaam is en je bezoek heel erg op prijs zal stellen.
- Besteed in je gezin extra aandacht aan het eten op zondag, dank God voor de maaltijd en het samenzijn.”
De zes andere vastenpuntjes kan je lezen in het artikel 'Veertig dagen tijd'.
www.laatjeonderdompelen.be
Al sinds de eerste eeuwen besteedt de kerkgemeenschap tijdens de veertigdagentijd uitgebreid aandacht aan het doopsel. Tijdens de paasnacht vernieuwen de gedoopten hun doopbeloften en ontvangen nieuwe kandidaten het doopsel.
De nieuwe website www.laatjeonderdompelen.be – een initiatief van het bisdom Antwerpen – nodigt uit om tijdens de vastentijd stil te staan bij de doopbeloften en bij de betekenis van het eigen doopsel: waarom heb ik het doopsel ontvangen? hoe vertaalt dit sacrament zich in mijn leven?
De website biedt aanzetten tot bezinning en uitwisseling rond deze vragen, met elke dag een nieuwe impuls voor de veertigdagentijd. De ene dag zet de impuls aan tot luisteren, de andere dag tot stilte, reflectie, solidariteit of gebed.
De catecheses bij de tweede lezingen van de derde, vierde en vijfde zondag van de veertigdagentijd bieden een bijbelse blik op gedoopt zijn.
Meer info op www.laatjeonderdompelen.be