Vrijdag 26 Augustus 2016 - 10:27:58

Sensibilisatieclip rond ouderenmis(be)handeling

De Verjaardag – L'Anniversaire van INFOR-HOMES Bruxelles asbl - HOME-INFO Brussel vzw

top

Het taboe doorbreken – in Kerk en samenleving

Op ouderenmis(be)handeling rust nog steeds een taboe. Veel mensen weten of vermoeden niet eens dat ouderenmis(be)handeling bestaat. Omdat ouderenmis(be)handeling vaak achter gesloten deuren gebeurt, kan ze voor de buitenwereld verborgen blijven. Ouderenmis(be)handeling is daarom vaak een verdoken problematiek.

Omdat mis(be)handeling de waardigheid van de betrokken oudere geweld aandoet en hem of haar schade berokkent, zijn waakzaamheid en alertheid geboden.

Hieronder schetsen we eerst wat ouderenmis(be)handeling is, welke de signalen en risicofactoren ervan zijn, welke steunpunten en hulplijnen er zijn. Daarna gaan we in op wat de kerkgemeenschap kan doen voor de betrokken ouderen en waarom het zo belangrijk is om ouderenmis(be)handeling ter sprake te brengen in geloofsgemeenschappen en christelijke organisaties. top

Wat is ouderenmis(be)handeling?

Het Vlaams Ondersteuningscentrum Ouderenmis(be)handeling hanteert de definitie van H. Comijs uit 1996:

'Onder mis(be)handeling van een ouder persoon verstaan we al het handelen of nalaten van handelen van al diegenen die in een persoonlijke en/of professionele relatie met de oudere staan, waardoor de oudere persoon (herhaaldelijk) lichamelijke en/of psychische en/of materiële schade lijdt dan wel vermoedelijk zal lijden en waarbij van de kant van de oudere sprake is van een vorm van gedeeltelijke of volledige afhankelijkheid.' (Comijs, H.: Agressie tegen en behandeling van ouderen. Een onderzoek naar mishandeling, proefschrift psychiatrie, VU, Amsterdam, 1996.)

Het Vlaams Ondersteuningscentrum Ouderenmis(be)handeling beschouwt hierbij iemand vanaf 55 jaar of ouder als 'een ouder persoon'.

De persoonlijke en/of professionele relatie tussen het slachtoffer en degene die mis(be)handelt (dader/pleger) brengt mee dat het om een vertrouwens- en een afhankelijkheidsrelatie gaat. Dat maakt de situatie ook heel delicaat. Degene die mis(be)handelt, is vaak een kind, een familielid of een vertrouwenspersoon van het slachtoffer. Omwille van de afhankelijkheidspositie van het slachtoffer, uit schaamte of angst, of omdat 'hij of zij toch mijn zoon of dochter blijft' blijven slachtoffers doorgaans erg loyaal tegenover hun pleger, waardoor de mis(be)handeling niet aan het licht komt. Dat is nog meer het geval wanneer het slachtoffer aan dementie lijdt, depressief, in de war of sociaal geïsoleerd is.

Folder Ouderenmis(be)handeling

Ouderenmishandeling of ouderenmisbehandeling?

Wanneer de dader met opzet handelt en de intentie heeft om kwaad te berokkenen, dan spreken we van ouderenmishandeling. De dader is zich dan bewust van de mishandeling: hij weet dat hij de oudere schade berokkent en verdriet aandoet.

Wanneer de pleger zich hiervan niet bewust is en niet de intentie heeft om leed te veroorzaken, dan spreken we van misbehandeling. Dat kan bijvoorbeeld gebeuren wanneer de pleger, als mantelzorger, onvoldoende opgeleid is om de oudere te verzorgen, wanneer hij onvoldoende kennis heeft van een ziekteproces of zorgstress ervaart, waardoor hij niet de gepaste zorg geeft.

Actieve of passieve ouderenmis(be)handeling?

De definitie van ouderenmis(be)handeling spreekt over handelen of nalaten van handelen.
We spreken van actieve ouderenmis(be)handeling als er handelingen gesteld worden die leed veroorzaken, zoals geld afpersen, slaan van de oudere, verbaal geweld gebruiken, …
Van passieve ouderenmis(be)handeling is sprake wanneer bepaalde gewenste handelingen worden nagelaten, zoals het niet nauwgezet geven van medicatie, het onvoldoende eten geven, ...

Vormen van ouderenmis(be)handeling

Meestal onderscheidt men zes verschillende vormen van ouderenmis(be)handeling: fysieke (lichamelijke), psychologische (emotionele), seksuele en financiële (materiële) mis(be)handeling, verwaarlozing en schending van de persoonlijke rechten. Soms komen meer van deze vormen samen voor.

Onder lichamelijke of fysieke mis(be)handeling vallen alle mogelijke vormen van mis(be)handeling waarbij men de oudere een lichamelijk letsel berokkent: slaan (met de vuist of met een voorwerp), krabben, knijpen, van de trap duwen, vastbinden, schoppen, opsluiten, aan het haar trekken, door elkaar schudden, brand- of snijwonden veroorzaken, … Ook een te hoge of lage medicatie toedienen (zoals pijnstillers of kalmerende middelen) valt hieronder.

Onder psychische of emotionele mis(be)handeling vallen woorden, gebaren en handelingen die bedreigend, onmenselijk en intimiderend zijn: roepen en tieren, schelden, bevelen, vals beschuldigen, beledigen, treiteren, sarren, voortdurend onderbreken, constant kritiek leveren, pesten, vernederen, infantiliseren, negeren, het zelfgevoel ondermijnen, … Dit leidt bij de oudere tot gevoelens van verdriet, woede, angst, schuld, verwardheid of apathie. Door emotionele mishandeling wordt het zelfvertrouwen van de oudere ondermijnd. De oudere krijgt het gevoel een last te zijn voor zijn omgeving.

Bij financiële of materiële mis(be)handeling gaat het om het 'financieel kort houden' van de oudere of om het wegnemen of profiteren van de bezittingen van de oudere. Dit gebeurt bijvoorbeeld door de oudere de toegang tot de eigen financiële middelen te ontzeggen of door de oudere te weinig geld te geven, door volmachten op de rekening van de oudere te misbruiken, door het wegnemen van bezittingen van de oudere (zoals juwelen, waardevolle voorwerpen, geld), door de oudere te dwingen tot een verandering van zijn testament, door giften te eisen, door het huis van de oudere te verkopen tegen de wil van de oudere in, …

We spreken van verwaarlozing wanneer er niet voorzien wordt in de verzorging of hulp die de oudere persoon nodig heeft. Hieronder vallen onvoldoende medische zorg en hygiëne voorzien, te weinig of onaangepaste voeding geven, geen aandacht hebben voor de behoeften van de oudere (zoals de behoefte aan liefde, aandacht en ondersteuning), de oudere laten vereenzamen.

Seksuele mis(be)handeling kan slaan op grensoverschrijdend gedrag met of zonder lichamelijk contact: zich onnodig moeten uitkleden, moeten kijken naar pornografisch materiaal, ongewenste intimiteiten, betast worden, gedwongen worden om nog een seksueel leven te hebben, verkracht worden, …

Schending van de persoonlijke rechten slaat op het beperken van de vrijheid van privacy: ongevraagd post achterhouden of lezen, brieven openen, iemand nooit alleen laten, geen bezoek toelaten, verhinderen dat de oudere het huis kan verlaten of kan telefoneren, iemand onnodig eigen beslissingen onthouden, … top

Signalen van ouderenmis(be)handeling

Er zijn meerdere signalen die kunnen wijzen op ouderenmis(be)handeling, maar een of enkele van die signalen hoeft zeker niet altijd mis(be)handeling in te houden.
Deze lijst met signalen is niet exhaustief, maar geeft voorbeelden.

Signalen van fysieke of lichamelijke mis(be)handeling kunnen zijn: schrammen, breuken, zwellingen, blauwe plekken, krab- en bijtwonden, een blauw oog, gebroken ribben, inwendige bloedingen of breuken, striemen op armen of benen (ten gevolge van het vastgebonden worden aan de stoel of het bed), verstuikingen, builen op het hoofd, (veel) tijd tussen de verwonding en de medische behandeling, schrik om aangeraakt te worden, niet meer gewassen willen worden, …
Omdat de huid van oudere mensen dun wordt (waardoor blauwe plekken of bloeduitstortingen gemakkelijker en sneller verschijnen), hun haar gemakkelijker uitvalt en hun botten brozer worden betekent de aanwezigheid van sommige signalen niet noodzakelijk dat er ook daadwerkelijk sprake is van lichamelijke mis(be)handeling.

Signalen van psychische of emotionele mis(be)handeling kunnen zijn: een laag zelfbeeld, angstig, passief, teruggetrokken of depressief zijn, weinig oogcontact hebben, niet vrijuit kunnen of durven spreken, vreemd gedrag vertonen in het bijzijn van een bepaalde persoon, levensmoe zijn, gebrek aan eetlust vertonen, verward zijn, onverklaarbaar wegblijven op activiteiten, …

Signalen die kunnen wijzen op seksuele mis(be)handeling kunnen zijn: weigeren zich uit te kleden om gewassen te worden, klachten over buikpijn, onduidelijke gedragsveranderingen (zoals agressie of zelfverwonding), bloedingen en krassen op intieme plaatsen, …

Signalen die op financiële of materiële mis(be)handeling kunnen wijzen, zijn: het ondertekenen van een document zonder de inhoud te begrijpen, nieuwe volmachten op bankrekeningen geven, veranderen van bankinstelling, achterstallen van betalingen (waar dit voorheen niet het geval was), het verdwijnen van waardevolle voorwerpen, de verandering van een testament, geld niet meer zelf mogen beheren, …

Bij verwaarlozing zijn er vooral fysieke indicatoren: slechte persoonlijke hygiëne, een brandende urinegeur, ondervoeding of uitdroging, doorligwonden, geen bril, kunstgebit, rolstoel of hoorapparaat, een gevaarlijke of onveilige leefomgeving, ongedierte in huis, vuile kledij, de gordijnen of rolluiken blijven dicht, gebrekkig sanitair, 'vergeten' afspraken, …

Signalen van de schending van persoonlijke rechten kan blijken uit het niet meer beantwoorden van post, het niet meer zelf opnemen van de telefoon, niet meer vrij op bezoek kunnen gaan, plots wegblijven op activiteiten, … Of de pleger komt zonder kloppen de kamer binnen. top

Risicofactoren

Bepaalde situaties en gebeurtenissen kunnen het risico op ouderenmis(be)handeling vergroten.

Risicofactoren bij de oudere (het slachtoffer) zijn onder meer:

  • toenemende afhankelijkheid van anderen door lichamelijke en/of psychische beperkingen, door beperkte financiële middelen;
  • een familiale context en geschiedenis met een ruwe of gewelddadige omgang met elkaar;
  • ingrijpende gebeurtenissen, zoals een relatiebreuk, een verhuis, de dood van een betekenisvolle persoon;
  • isolement, weinig sociale contacten.

Risicofactoren bij de pleger (dader) zijn onder meer:

  • een te grote zorgbehoefte bij de oudere (groter dan de draagkracht van de pleger): de pleger ervaart overbelasting en stress omdat de zorg te veel wordt, omdat er een te klein (familiaal) netwerk is om de zorg voor de oudere op te nemen;
  • een moeilijke persoonlijke situatie: relatieproblemen, moeilijkheden op het werk, (langdurige) werkloosheid, schulden, lichamelijke ongemakken of ziekte, slaapproblemen, oververmoeidheid; 
  • verslaving aan alcohol, drugs, gokken, gamen, internet; 
  • te weinig persoonlijke vrije tijd om de batterijen te kunnen opladen.

Het risico van ontspoorde zorg:

In De Standaard van 18 mei 2013 verscheen 'Ik ben een weduwnaar wiens vrouw nog leeft', een artikel van Ann-Sofie Dekeyser. Hierin komen drie personen aan het woord, die getuigen over mantelzorg tussen liefde en last. Mantelzorg voor de partner, en wat dat allemaal meebrengt, wanneer de partner verandert door de ziekte en wanneer de liefdesrelatie een verzorgingsrelatie wordt. Het artikel gaat ook in op het risico van ontspoorde zorg.

Naar 'Ik ben een weduwnaar wiens vrouw nog leeft' op de website van De Standaard

Ouderenmis(be)handeling: spreek erover! – Artikel in Rondom Gezin

Jaklien Vandermeulen van het Brussels Meldpunt Ouderenmis(be)handeling schreef in het zomernummer 2011 van het tijdschrift Rondom Gezin een artikel over ouderenmis(be)handeling, waarin ze de problematiek toelicht en aangeeft waar we op kunnen letten.

Naar het artikel 'Ouderenmis(be)handeling – spreek erover!' van Jaklien Vandermeulen top

Ouderenmishandeling: meer dan ontspoorde zorg – Artikel in 'Wanneer 'liefde' toeslaat'

An Haekens, gerontopsychiater, schreef in 'Wanneer 'liefde' toeslaat. Over geweld en onrecht in gezinnen' – in 2006 uitgegeven door Davidsfonds/Leuven en Pax Christi/Vlaanderen – de bijdrage 'Ouderenmishandeling: meer dan ontspoorde zorg' (p. 65-76). Hierin bespreekt zij de thematiek van huiselijk geweld tegen ouderen vanuit de invalshoek van financieel misbruik van bejaarden. Het is een van de meest voorkomende vormen van geweld tegen ouderen.

Naar het artikel 'Ouderenmishandeling: meer dan ontspoorde zorg' van An Haekens

An Haekens, Ouderenmishandeling: meer dan ontspoorde zorg, in Annemie Dillen & Didier Pollefeyt (ed), Wanneer 'liefde' toeslaat. Over geweld en onrecht in gezinnen, Leuven/Davidsfonds, Antwerpen/Pax Christi, 2006, p. 65-73. top

Ouderenmis(be)handeling. Het taboe doorbreken – in Kerk en samenleving – Artikel in bisdombladen

Het artikel 'Ouderenmis(be)handeling. Het taboe doorbreken – in Kerk en samenleving' van Hilde Pex (Interdiocesane Dienst voor Gezinspastoraal vzw) verscheen in de bladen van de bisdommen Hasselt, Brugge en Mechelen-Brussel:

Samen, 28(2013)7, p. 14-15 (bisdom Hasselt)
Ministrando, 49(2013)9, p. 470-472 (bisdom Brugge)
Pastoralia, (2013)9, p. 16-17 (aartsbisdom Mechelen-Brussel)

Hier vind je de tekst van deze bijdrage over ouderenmis(be)handeling (pdf-bestand)

Hier vind je het artikel zoals het in Pastoralia verscheen  top

Steunpunten – hulplijnen

1712 – Meldpunt voor alle vormen van geweld

Slachtoffers of derden (buren, familieleden, vrienden, …) die weet hebben van een situatie van ouderenmis(be)handeling of sterke vermoedens in die richting hebben, kunnen contact opnemen met meldpunt geweld en misbruik op het gratis nummer: 1712

www.1712.be (Hulplijn voor alle vormen van geweld)

Tele-Onthaal

Slachtoffers die nood hebben aan een luisterend oor, kunnen contact opnemen met Tele-Onthaal op het telefoonnummer 106 (24 uur op 24 uur, 7 dagen op 7).

www.tele-onthaal.be

 

Vlaams Ondersteuningscentrum Ouderenmis(be)handeling

Professionele hulpverleners, artsen, thuisverpleegkundigen, politie, medewerkers in thuiszorg, … kunnen rechtstreeks contact opnemen met het Vlaams Ondersteuningscentrum Ouderenmis(be)handeling.
Het Vlaams Ondersteunijngscentrum biedt informatie, advies en vorming op maat over ouderenmis(be)handeling, en richt zich op professionelen, mantelzorgers en leden van ouderen- en socio-culturele verenigingen in heel Vlaanderen.

Centraal oproepnummer voor meldingen: 078 15 15 70
E-mail: ouderen@cawzuidoostvlaanderen.be
www.ouderenmisbehandeling.be  Je vindt hier ook de contactgegevens van de provinciale steunpunten.

Interview in De Standaard van 13 juni 2013:

In De Standaard van 13 juni 2013 verscheen een interview met Iris De Roeck, beleidsmedewerker van het Vlaams Ondersteuningscentrum Ouderenmis(be)handeling (VLOCO). De kop luidt 'Tien procent ouderen loopt hoog risico op mishandeling'.
Je kunt het artikel van redactrice Maxie Eckert lezen via deze link    top

Wat kan de kerkgemeenschap doen?

Christenen en christelijke organisaties zijn geroepen om in Jezus' spoor op te komen voor kwetsbare mensen en voor iedereen van wie de waardigheid geschonden wordt, om al het mogelijke te doen om het leed te verzachten en het tij te doen keren. Opkomen voor ouderen die mis(be)handeld worden en hen daadwerkelijk hulp bieden – door bijvoorbeeld de weg naar de hulpverlening te wijzen – maken daarom wezenlijk deel uit van de diaconie in de kerkgemeenschap.

Huisbezoeken – waakzaamheid – discreet aftoetsen – vuistregels

Omdat mis(be)handeling de waardigheid van de betrokken oudere geweld aandoet en hem of haar leed berokkent, is waakzaamheid geboden door iedereen die in de lokale geloofsgemeenschap huisbezoeken aflegt, zoals pastores, rouwbezoekers, vrijwilligers van Ziekenzorg, Welzijnsschakels, ... Ook christelijke organisaties die zich richten tot een ouder doelpubliek of die oudere mensen onder hun leden hebben – Okra, kwb, Adem.tocht, vrouwenbewegingen, … – kunnen waakzaam zijn voor signalen die wijzen op mogelijke ouderenmis(be)handeling.

Waakzaamheid betekent alert zijn voor de signalen en risicofactoren die kunnen wijzen op ouderenmis(be)handeling. Het vraagt een opmerkzaamheid voor veranderingen in de persoonlijke situatie van oudere mensen: mensen die plots of geleidelijk aan wegblijven van activiteiten, die zich beginnen af te zonderen, die zich stilletjes aan anders beginnen te gedragen, die door beperkingen niet meer het huis uit kunnen, die geen bezoek meer mogen ontvangen, die weinig sociale contacten hebben, … Het vraagt tegelijk om een voorzichtigheid, want één of enkele van de signalen betekenen nog niet noodzakelijk dat er ook werkelijk sprake is van ouderenmis(be)handeling.

Het discreet aftoetsen van wat men ziet of hoort, kan voor het slachtoffer al een eerste belangrijke stap zijn naar erkenning van de scheefgegroeide situatie. De deur gaat dan als het ware een stukje open.

Vuistregels voor het gesprek met de oudere, wanneer je een vermoeden hebt van ouderenmis(be)handeling:

  • Zorg ervoor dat je alleen bent met het slachtoffer, dat er niemand kan meeluisteren.
  • Zorg voor een sfeer van vertrouwen.
  • Luister naar wat de oudere zegt, let ook op lichaamstaal.
  • Zorg ervoor dat je empathisch bent, maar veroordeel en beschuldig niet.
    Niet veroordelen is belangrijk. Er is een verschil tussen 'daad' en 'dader': het kwaad moet benoemd worden, maar de dader mag niet zo maar veroordeeld worden. Mensen zijn spontaan geneigd om sympathie op te brengen voor het slachtoffer en geen begrip te tonen voor de pleger/dader. Maar om tot een duurzame oplossing te komen, is het nodig om ook de problemen van de pleger/dader aan te pakken, om zijn of haar situatie ernstig te nemen, om hem of haar door te verwijzen (zoals bij overbelasting door zorgstress, waardoor er sprake is van 'ontspoorde zorg').
  • Zeg aan het slachtoffer dat niemand het recht heeft om hem of haar te kwetsen (soms voelen slachtoffers zich schuldig).
  • Informeer het slachtoffer over de mogelijkheden van hulpverlening: een luisterend oor via Tele-Onthaal, een melding via het gratis nummer 1712, een gesprek met een hulpverlener (zoals de huisarts, een verpleegkundige, de sociale dienst, … die op zijn of haar beurt contact kan opnemen met het Vlaams Ondersteuningscentrum Ouderenmis(be)handeling), een gesprek met de pleger door een derde (hiervoor is altijd de toestemming van het slachtoffer nodig), in geval van acute nood: de politie bellen op het noodnummer 101 of 112 (noodnummers zijn enkel bedoeld voor dringende oproepen, wanneer de veiligheid van het slachtoffer niet gegarandeerd is).
  • Verzeker het slachtoffer van je bereidheid tot het mee helpen zoeken naar een oplossing (eventueel door een beter geplaatst persoon of ondersteuningsdienst te contacteren).


Discreet met de eindverantwoordelijke van je vrijwilligersteam overleggen is belangrijk. Als je weet hebt van ouderenmis(be)handeling of er een sterk vermoeden van hebt, dan neem je – als vrijwilliger (ziekenbezoeker, rouwbezoeker, …) – eerst contact met de eindverantwoordelijke van je (vrijwilligers)team om de situatie samen te bekijken. Je vraagt hiervoor steeds de toestemming aan het slachtoffer. De eindverantwoordelijke van het team kan dan contact opnemen met het Vlaams Ondersteuningscentrum Ouderenmis(be)handeling, om verder af te toetsen welke stappen aangewezen zijn. top

Vormingsmomenten

Tijdens vormingsmomenten in de geloofsgemeenschap of in de lokale of regionale afdelingen van christelijke organisaties kan ouderenmis(be)handeling onder de aandacht gebracht worden. Het verscherpt de aandacht en alertheid voor een vaak verborgen en niet-vermoede problematiek.

Het Vlaams Ondersteuningscentrum Ouderenmis(be)handeling biedt vorming, training en opleiding aan in het kader van sensibilisering en deskundigheidsbevordering. Het Vlaams Ondersteuningscentrum richt zich op professionelen zoals welzijns- en gezondheidswerkers, politiediensten, gerechtelijke diensten, evenals tot vrijwilligers, mantelzorgers en leden van ouderen- en socio-culturele verenigingen.

Meer informatie via www.ouderenmisbehandeling.be (kies in de linkerkolom voor 'Vorming en opleiding') top

In de liturgische vieringen en op speciale 'dagen van …'

De ouderenweek die jaarlijks in november plaatsvindt, de internationale dag van de ouderen (1 oktober), de dag van de mantelzorger (23 juni) of de schriftlezingen over oudere mensen zoals Abraham en Sara of Hanna en Simeon bieden een uitgelezen kans om in liturgische vieringen tijdens de homilie ook de 'moeilijke oude dag' en de kwetsbaarheid van mensen ter sprake te brengen en te wijzen op hun waardigheid, ook als hun lichamelijke en geestelijke krachten afnemen.

Suggesties voor een voorbede voor oudere mensen:

  • Voor oudere mensen die zorgbehoevend zijn en geconfronteerd worden met lichamelijke, geestelijke of financiële beperkingen,
    dat zij in al hun kwetsbaarheid met respect en waardigheid behandeld worden.
  • Voor mantelzorgers en voor professionele hulpverleners,
    dat zij zelf voldoende ondersteund worden om goede zorg te kunnen geven,
    dat zij de mens achter de problemen blijven zien en waarderen. top

Diaconie – jongeren – engagement

Jongeren mogelijkheden aanreiken om een engagement op te nemen dat oudere en kwetsbare mensen ten goede komt, is bijzonder waardevol. Het kan via jeugdbewegingen, parochies, plusserswerkingen, scholen, buurtwerk, …

Hieronder vind je enkele inspirerende videofilmpjes.

Een hand van 90 en een van 20

Elke zaterdag brengen enkele jongeren uit het Antwerpse hun vrije namiddag door in rusthuis Sint-Anna. Ze bezoeken er de bejaarden, luisteren naar hun verhalen en vertellen over hun inspiratie. Gledis, Aspet, Lien en Najla leggen uit hoe zij zich inzetten om wat eenzaamheid uit de wereld te helpen.

Bron: www.checkpointtv.beJe kunt er deze video in hoge kwaliteit downloaden

top

Small details, big difference

Jim gaat  elke week naar een woonzorgcentrum om bejaarden te helpen met het eten.

Bron: www.checkpointtv.beJe kunt er deze video in hoge kwaliteit downloaden

top

Droom voor het leven

Op woensdagnamiddag neemt Amra enkele jongeren mee naar het woonzorgcentrum Bilzenhof in Antwerpen. Tussen de bejaarden en de jonge mensen ontstaat een unieke vriendschap, die bijdraagt tot een betere samenleving. Amra vertelt over hoe hij heeft ontdekt wat hem inspireert.

Bron: www.checkpointtv.beJe kunt er deze video in hoge kwaliteit downloaden

top

Publicaties over ouderenmis(be)handeling

Wanneer 'liefde' toeslaat. Over geweld en onrecht in gezinnen

Annemie Dillen, Roger Burggraeve, Johan De Tavernier, Jo Hanssens en Didier Pollefeyt (redactie), Wanneer 'liefde' toeslaat. Over geweld en onrecht in gezinnen, Davidsfonds, 2006, ISBN: 978 90-5826-426-8

Wanneer 'Liefde' toeslaat. Over geweld en onrecht in gezinnen leert de lezer signalen van mishandeling zien en ermee omgaan. Geweld komt immers voor in alle lagen van de bevolking, in velerlei vormen en gradaties. Experts uit Vlaanderen en Nederland belichten telkens een welbepaald facet van de complexe thematiek: partnergeweld, kindermishandeling, relaties tussen broers en zussen, oudermishandeling, behandeling van pleger en dader, de ethische implicaties van huiselijk geweld, preventie en omgang met geweld,… Daarbij doorprikken ze clichés als zouden mannen nooit slachtoffer zijn, of vrouwen geen fysiek geweld plegen en hun conflicten alleen maar uitpraten. 

top


Cahier Ouderenzorg. Ouderenmisbehandeling

Gerd Callewaert, Ann Moreels, Anne van der Gucht, Cahier Ouderenzorg. Ouderenmisbehandeling, Mechelen, Wolters Kluwer Belgium NV, 2008.

Informatie over het boek en inhoudstafel via Uitgeverij Wolters Kluwer

top








Oud leed

Theo Royers en Maria van Bavel, Oud leed – Basisboek ouderenmishandeling, Amsterdam, BV Uitgeverij SWP, 2012.

Meer informatie (met inhoudsopgave) over het boek via Uitgeverij SWP top







Geweld tegen oudere vrouwen in de thuissituatie

Els Messelis, Geweld tegen oudere vrouwen in de thuissituatie, Antwerpen-Apeldoorn, Garant, 2012.

Informatie over het boek en de inhoudsopgave via Uitgeverij Garant

top








Ouderenmishandeling. Advies over onderzoek naar aard en omvang van misbruik van en geweld tegen ouderen in afhankelijkheidsrelaties

Inger Plaisier en Mirjam de Klerk, Ouderenmishandeling. Advies over onderzoek naar aard en omvang van misbruik van en geweld tegen ouderen in afhankelijkheidsrelaties, Sociaal en Cultureel Planbureau, Den Haag, 2014.

Inhoud:
1. Wat wordt onder ouderenmishandeling verstaan?
2. Eerder onderzoek naar aard en omvang van ouderenmishandeling
3. Is nieuw onderzoek naar ouderenmishandeling zinvol?
4. Onderzoek naar aspecten ouderenmishandeling
5. Methoden voor onderzoek naar aard en omvang van ouderenmishandeling
6. Mogelijkheden voor aansluiting bij ander onderzoek
7. Advies voor nieuw onderzoek

Deze uitgave is vrij online beschikbaar via de website www.huiselijkgeweld.nl   top

Internationale Dag tegen Ouderenmis(be)handeling – 15 juni

De World Elder Abuse Awareness Day (WEAAD) – Internationale Dag tegen Ouderenmis(be)handeling – is in het leven geroepen door de Wereld Gezondheidsraad van de Verenigde Naties. De eerste WEAAD werd op 15 juni 2006 georganiseerd. De VN wil de wereld bewust maken van het feit dat er ouderenmis(be)handeling bestaat en dat het uitgebannen moet worden.

Meer informatie via de website van de Verenigde Naties top  

Linken en websites

Websites rond ouderenmis(be)handeling in België

- provincie Antwerpen
- Brussels Hoofdstedelijk Gewest – Nederlandstalig (met Brussels Meldpunt Ouderenmis(be)handeling)
- Wallonië

Websites rond ouderenmis(be)handeling in andere landen

- Word Health Organisation
- International network for the prevention of Elder Abuse
- Groot-Brittannië
- Ierland
- Nederland
- Frankrijk
- Verenigde Staten

Hulpverlening

www.ouderenmisbehandeling.be
www.tele-onthaal.be
www.1712.be (Meldpunt en hulplijn voor alle vormen van geweld)

Andere informatieve websites

http://www.kenniscentrummantelzorg.be/ (Kenniscentrum Mantelzorg vzw)

Naar het luik 'Mantelzorg' op deze website Gezinspastoraal

Naar het luik 'Mantelzorg' op Pastoralezorg.be

Naar het luik 'Ouderen' op Pastoralezorg.be

www.okrazorgrecht.be (Website van OKRA-ZORGRECHT:een vereniging van zorggebruikers en mantelzorgers)

www.rechtenverkenner.be (Bundelt informatie over sociale voordelen en tegemoetkomingen op federaal, Vlaams, provinciaal en gemeentelijk niveau)

www.alzheimerliga.be

www.dementie.be (Expertisecentrum Dementie Vlaanderen)

www.vlaamse-ouderenraad.be (Website van de Vlaamse Ouderenraad vzw)

www.60plusgids.be (Gids van de Vlaamse overheid voor wie het pensioen nadert of bereikt heeft)

Over Thomas

Thomas is een interactief platform voor actieve samenwerking tussen alle leerkrachten (r.-k.) godsdienst van alle onderwijs- netten in Vlaanderen.

Partners

Katholiek Onderwijs Vlaanderen (voorheen VSKO) IDKG Faculteit Theologie en Religiewetenschappen logo